Paper, Spigot, Purpur of vanilla: welke serversoftware kies je?

Paper is voor de meeste Minecraft-servers de standaardkeuze. Het draait honderden prestatiepatches boven Spigot, is merkbaar stabieler in TPS en chunkloading, en is volledig compatibel met bestaande Bukkit- en Spigot-plugins. Vanilla draai je alleen als je exact het gedrag wilt dat Mojang bouwt en geen plugins nodig hebt; Purpur is een fork van Paper met extra configuratie-opties die alle Paper-plugins gewoon blijft draaien.

Wat doet serversoftware precies?

De serversoftware is het jarbestand dat je server draait. Dat programma rekent de wereld door, houdt entities bij, laadt chunks en handelt alles af wat spelers doen. Mojang levert daarvoor zelf een vanilla server-jar. Daarnaast bestaat er een familie forks die dezelfde wereld draait, maar er een plugin-API omheen legt en de zwaarste stukken code herschrijft.

Die familie begon bij Bukkit en loopt via Spigot naar Paper, en van Paper verder naar Purpur, Pufferfish en Folia. Elke stap is een fork van de vorige, dus wat je installeert bepaalt welke plugins werken en hoe de server zich gedraagt. Plugins draaien uitsluitend server-side op verder vanilla mechanieken: je spelers hoeven niets te installeren en verbinden met een gewone client.

Dat is meteen het verschil met mods. Forge, NeoForge, Fabric en Quilt laden mods die echt nieuwe blokken, items, mobs en dimensies toevoegen, en die moeten in dezelfde versie op de server en op elke client staan. Wil je Create, Cobblemon of All the Mods draaien, dan kies je geen Paper maar een modloader, en volg je de uitleg over wat een modpack is en hoe je die installeert.

Welke opties zijn er en waarin verschillen ze?

Belangrijk om te zien: vanaf Bukkit is alles naar boven toe compatibel. Een plugin die voor Bukkit is geschreven werkt op Spigot, Paper, Purpur en Pufferfish.

Waarom is Paper voor de meeste servers de standaardkeuze?

Paper doet drie dingen tegelijk goed. Ten eerste de prestaties: honderden patches boven Spigot pakken juist de plekken aan waar een server de meeste tijd verliest, zoals entity-verwerking en het laden van chunks. Op dezelfde hardware houdt Paper de TPS merkbaar stabieler, vooral bij pieken: een groep die door onbekend terrein rijdt, of een farm die volloopt.

Ten tweede de compatibiliteit. Paper is volledig compatibel met Bukkit- en Spigot-plugins, dus je hele stack blijft werken. EssentialsX voor /home, /tpa en /warp, LuckPerms voor permissies en rangen, CoreProtect voor logging en rollback van grief, WorldGuard of GriefPrevention voor bescherming: het draait er allemaal op. Een overzicht van wat je echt nodig hebt staat in ons artikel over de beste Minecraft-plugins.

Ten derde de instelbaarheid. Naast server.properties krijg je configuratiebestanden waarin je per wereld zaken als view distance, entity-limieten en spawnregels afstelt. Daar draai je aan als je een volle server rustig wilt houden; het is de basis onder bijna alles in onze uitleg over het optimaliseren van je Minecraft-server. Meet wel eerst met de plugin spark wat echt tijd kost voordat je gaat sleutelen.

Wanneer kies je Purpur of Pufferfish?

Purpur is een fork van Paper die vooral extra configuratie-opties toevoegt, plus een reeks optionele features die standaard uitstaan. Denk aan berijdbare mobs en instelbare mob-AI. Alles wat op Paper draait, draait op Purpur: je hoeft geen enkele plugin te vervangen. Purpur is dus interessant als je gameplay wilt aanpassen zonder dat spelers iets installeren, of als je gedrag wilt uitzetten waar Paper geen knop voor heeft.

De nadelen zijn klein maar reëel. Purpur is een fork van een fork, dus updates komen na die van Paper. Je hebt bovendien meer knoppen om verkeerd te zetten, en bij een bug vraagt elke plugin-ontwikkelaar eerst of je het ook op Paper kunt reproduceren. Draai je Purpur zonder één van de extra opties te gebruiken, dan heb je complexiteit toegevoegd zonder er iets voor terug te krijgen.

Pufferfish zit qua doel tussen Paper en Purpur in: het richt zich op servers die tegen hun grenzen aanlopen, zonder de gameplay-opties van Purpur mee te nemen. Prima keuze als je precies weet waarom je het pakt, maar geen standaardadvies voor een nieuwe server.

Wanneer is vanilla juist de betere keuze?

Hier hoort een eerlijk verhaal bij. Paper haalt zijn snelheid deels uit het wijzigen van vanilla-gedrag. Sommige mechanieken worden vereenvoudigd, afgekapt of anders getimed omdat de exacte vanilla-implementatie duur is. Voor verreweg de meeste servers merkt niemand daar iets van. Maar bouw je technische contraptions die op precies gedrag leunen, dan kan een farm die in singleplayer werkt op Paper anders of helemaal niet werken. Daarom draaien puristen, redstone-spelers en technische communities vanilla.

Vanilla is ook de enige optie als je meteen op de allernieuwste versie wilt zitten. Minecraft Java gebruikt sinds 2026 jaargebaseerde versienummers: na de 1.21.x-reeks kwam 26.1 "Tiny Takeover" in maart 2026 en 26.2 "Chaos Cubed" in juni 2026, terwijl 26.3 met onder meer het dappled forest-biome in het derde kwartaal van 2026 nog in snapshots zit. Snapshots draai je alleen vanilla; de forks komen later.

Wat je met vanilla inlevert is alles wat plugins doen. Geen /home, geen rangen, geen claims, geen rollback na grief en geen live webkaart. Voor een besloten wereld met vrienden die elkaar vertrouwen is dat geen probleem. Voor een publieke server is het dat wel.

Wat is Folia en heb je het nodig?

Folia is experimenteel multithreaded Paper, gemaakt voor zeer hoge spelersaantallen. Het verdeelt de wereld in regio's die parallel worden doorgerekend. Twee dingen moet je weten voordat je het overweegt: het breekt de meeste bestaande plugins, en het helpt alleen als de activiteit echt over de kaart verspreid is. Zit iedereen bij spawn of op elkaars lip in dezelfde dimensie, dan levert het niets op.

Hoe stap je over van vanilla of Spigot naar Paper?

De overstap kost een paar minuten en is omkeerbaar zolang je een back-up hebt: Paper leest dezelfde wereldbestanden en plugin-map, dus je begint niet opnieuw.

1. Maak een volledige back-up van de wereld, de plugin-map en je configuratiebestanden.
2. Stop de server netjes met stop in de console, niet met een harde kill.
3. Download de Paper-build die bij jouw exacte Minecraft-versie hoort. Draai je 1.21, pak dan geen jar voor een andere versie.
4. Vervang het serverbestand en wijs het startcommando naar de nieuwe jar. Bij ons doe je die stap in het Pterodactyl-paneel dat bij elke Minecraft-hosting bij MC-Node hoort.
5. Start één keer op en laat de server de nieuwe configuratiebestanden aanmaken. Lees de console van boven naar beneden en let op plugins die niet laden.
6. Test met een handvol spelers en meet daarna een paar dagen met spark voordat je aan instellingen gaat draaien.

Ga je later toch terug, gebruik dan die back-up in plaats van handmatig bestanden weg te halen.

Welke software past bij welk servertype?

• Survival met vrienden, met plugins: Paper. Simpel, snel, en alles werkt.
• Publieke server met rangen, claims en economie: Paper, met LuckPerms, EssentialsX, CoreProtect en GriefPrevention erbovenop.
• Minigames of een netwerk achter een proxy: Paper op de gameservers.
• Bedrock-spelers erbij: Paper met Geyser en Floodgate, zodat één server beide edities bedient.
• Aangepaste gameplay zonder dat spelers iets installeren: Purpur, om de extra opties en features aan te zetten.
• Server die aantoonbaar tegen zijn grens loopt: Pufferfish, na een meting met spark.
• Technische of redstone-community, of snapshots draaien: vanilla, en accepteer dat plugins wegvallen.
• Modpacks als All the Mods 10 of Cobblemon: geen van deze. Dan draai je NeoForge, Forge of Fabric.

Veelgestelde vragen

Werken mijn Spigot-plugins op Paper? Ja. Paper is volledig compatibel met Bukkit- en Spigot-plugins, dus EssentialsX, LuckPerms, WorldEdit, WorldGuard en CoreProtect werken zonder aanpassing. Andersom werkt het niet: een plugin die specifiek de Paper-API gebruikt, start niet op Spigot.

Is Purpur sneller dan Paper? Niet automatisch. Purpur is een fork van Paper en erft dus dezelfde prestatiebasis; de winst komt uit de extra configuratie-opties waarmee je zelf zaken kunt uitzetten. Gebruik je die opties niet, dan houd je in de praktijk Paper met een extra laag erop.

Kan ik mods en plugins op dezelfde server combineren? Paper, Purpur en Spigot laden geen Forge-, NeoForge- of Fabric-mods, en modloaders draaien geen Bukkit-plugins. Je kiest per server één kant. Wil je nieuwe blokken, items en mobs, dan is dat een modloader, en dan moeten alle spelers dezelfde mods in dezelfde versie hebben.

Mijn server lagt, moet ik naar Folia? Vrijwel zeker niet. Folia is experimenteel, breekt de meeste bestaande plugins en helpt alleen als spelers echt verspreid over de kaart zitten. Meet eerst met spark waar de tijd heen gaat en ruim entities en chunk-instellingen op; dat lost het overgrote deel van de gevallen op.

Welke Minecraft-versie kies ik in 2026? 1.21 "Tricky Trials" met de Trial Chambers, Vaults en de Mace is nog altijd de meest gespeelde versie op Nederlandse servers, en daar is het plugin-aanbod het volwassenst. Wil je 26.1 of 26.2 draaien, controleer dan eerst of je kernplugins die versie ondersteunen; met ViaVersion en ViaBackwards laat je hoe dan ook meerdere clientversies tegelijk verbinden.

Verder lezen

• Folia: multithreaded Minecraft, en waarom het (nog) niet voor jou is
• Van vanilla naar Paper migreren zonder je wereld te breken
• Modpack op je server installeren: van CurseForge tot draaiend